Chuyên gia kinh tế phân tích rằng Việt Nam hiện vẫn thuộc nhóm có thu nhập bình quân thấp, do vậy mức thuế thu nhập cá nhân tối thiểu là 5 % và tối đa hiện nay lên tới 35 % không thực sự phù hợp. PGS.TS Phạm Thế Anh (Đại học Kinh tế Quốc dân) cho rằng mức cao nhất này sẽ khiến những người có trình độ và thu nhập cao e ngại làm việc hoặc doanh nghiệp ngần ngại tuyển dụng vì chi phí thuế quá lớn. Ông đề xuất giảm mức thuế tối đa xuống khoảng 20 %, tương đương mức thuế thu nhập doanh nghiệp, với quan điểm mỗi cá nhân trưởng thành giống như một doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Tại hội thảo chuyên ngành, PGS.TS Phan Hữu Nghị cũng cho rằng mức thuế cao nhất nên đặt ở mức 25 % trong giai đoạn hiện tại, khi Việt Nam chưa đạt mức thu nhập bình quân cao, và nền kinh tế vẫn cần tiết kiệm, đầu tư. Ông nhấn mạnh rằng chính sách cần tạo động lực cho người lao động, đồng thời thuế thu nhập doanh nghiệp đang duy trì ở mức 20 %. Theo ông, nếu tương lai thu nhập bình quân tăng lên đủ cao, Việt Nam có thể cân nhắc nâng mức thuế cá nhân phù hợp.
GDP đầu người của Việt Nam hiện đạt khoảng 4,700 USD (năm ngoái), với mục tiêu tăng trưởng 8 % trở lên năm nay, hướng tới nhóm các nước thu nhập cao trong giai đoạn 2045–2050. Một số mô hình kinh tế tính toán nếu tốc độ tăng trưởng duy trì ở mức 6,5 %/năm trong 20 năm, GDP đầu người có thể đạt 15,000 USD vào năm 2045 và 20,000 USD vào năm 2050.
Bên cạnh đề xuất giảm thuế, nhiều chuyên gia chỉ ra rằng biểu thuế hiện có 7 bậc (5 %, 10 %, 15 %, 20 %, 25 %, 30 %, 35 %) áp dụng suốt 15 năm qua đã không còn phù hợp do khoảng cách giữa các mức thu nhập chịu thuế không được giãn, dễ dẫn đến việc người có thu nhập chỉ tăng nhẹ đã rơi vào mức thuế cao hơn đáng kể. Bộ Tài chính đang đề xuất rút xuống còn 5 bậc và nới rộng khoảng cách giữa các mức thu nhập để biểu thuế đơn giản hơn và giảm áp lực cho người nộp thuế. Phương án 2 của Bộ đưa ra mức thuế cao nhất 35 % chỉ áp dụng cho thu nhập tính thuế trên 100 triệu đồng/tháng, nhắm đến nhóm khoảng 2 % người có thu nhập cao nhất.
Chuyên gia cho rằng cần tránh hiện tượng “nhảy bậc” thuế do khoảng cách giữa các mức quá hẹp. Việc giãn bậc và áp dụng hệ số khoảng cách hợp lý sẽ giúp biểu thuế linh hoạt và tạo động lực tăng thu nhập cho nhóm trung lưu và khá giả.
Theo PGS.TS Vũ Minh Khương (Đại học Quốc gia Singapore), trong những năm tới nếu Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng GDP ổn định, thu nhập trung bình có thể đạt mức nhập cảnh nhóm thu nhập cao. Khi đó, Việt Nam hoàn toàn có thể xem xét điều chỉnh lại mức thuế cá nhân phù hợp thực tiễn.
Theo VnExpress